Mikropralnia w szafie: cicha szafa susząco-odświeżająca DIY z recyrkulacją, filtrem HEPA i pułapką mikroplastiku

Masz dość rozwieszania prania w salonie, a brak miejsca na suszarkę bębnową? Rosną rachunki za energię i wilgoć w mieszkaniu po praniu? Rozwiązaniem jest zamknięta szafa susząco-odświeżająca z recyrkulacją powietrza, którą zbudujesz w istniejącej zabudowie garderobianej. System łączy cichy obieg, skraplanie wilgoci na wymienniku Peltiera, filtr HEPA + węgiel oraz pułapkę mikrowłókien, dzięki czemu ubrania schną szybciej, a mieszkanie nie chłonie wilgoci i zapachów.

Jak działa szafa susząco-odświeżająca z recyrkulacją

W odróżnieniu od suszarki wywiewnej, która wyrzuca ciepłe powietrze na zewnątrz, system recyrkulacyjny utrzymuje obieg w zamkniętej komorze. Powietrze krąży między ubraniami a modułem osuszająco-filtrującym, gdzie wilgoć się skrapla, a cząstki włókien wychwytywane są na filtrach.

Elementy funkcjonalne

Wentylatory EC – 2 szt., przepływ 90 – 140 m³/h, ciśnienie statyczne 120 – 180 Pa, sterowanie PWM.
Moduł osuszający Peltiera – układ dwu- lub czteromodułowy z radiatorem i tacą skroplin, wydajność 0,4 – 1,0 l na dobę.
PTC – grzałka niskotemperaturowa 150 – 300 W do podniesienia temperatury obiegu do 35 – 45 °C.
Filtr HEPA H13 + węgiel aktywny – kaseta 200 × 200 × 30 mm, redukcja pyłu i zapachów.
Pułapka mikrowłókien – siatka 50 – 100 µm + wkład włókninowy 5 µm na torze powietrza przed HEPA.
Czujniki – wilgotność, temperatura, VOC i opcjonalnie CO₂ dla trybów Eco i Boost.
Sterownik – Wi-Fi lub Matter, histereza RH 45 – 55 %, timer, automatyczne suszenie nocne.

Dlaczego to działa – 3 kluczowe punkty wiedzy

Stałe VPD – utrzymanie różnicy ciśnienia pary wodnej między tkaniną a powietrzem w zakresie 0,7 – 1,2 kPa przy 35 – 45 °C przyspiesza desorpcję wilgoci bez przegrzewania włókien.
Filtracja wielostopniowa – połączenie siatki, włókniny i HEPA zatrzymuje mikrowłókna i pyłki, które zwykle uciekają do mieszkania podczas tradycyjnego suszenia.
Bilans wilgoci w mieszkaniu – zamknięta komora i skraplanie oznaczają, że do otoczenia nie trafia para. To stabilizuje RH w pokoju i ogranicza ryzyko kondensacji na zimnych ścianach.

Rekomendowana specyfikacja szafy 60 × 60 × 200 cm

Parametr	Wartość	Komentarz
Ładunek ubrań	1,5 – 2,5 kg	3 koszule, sweter, spodnie
Czas cyklu	2,5 – 5 h	Zależnie od gramatury i wilgotności startowej
Pobór mocy	120 – 320 W	Wentylatory 12 – 30 W, Peltier 70 – 180 W, PTC 40 – 110 W
Zużycie energii	0,4 – 1,2 kWh na cykl	Tryb Eco vs Boost
Poziom hałasu	28 – 38 dB(A)	Na 1 m, przy obudowie z filcem akustycznym
Skropliny	0,2 – 0,8 l na cykl	Zależnie od wsadu
Klasa filtracji	HEPA H13 + węgiel	Kaseta wymienna co 6 – 12 mies.

Projekt wnętrza szafy – ergonomia i aranżacja

Układ pionowy – moduł techniczny na dole, perforowana półka, strefa ubrań powyżej, deflektor na górze kierujący nawiew na front odzieży.
Drążek z dystansami – separatory 3 cm, by zachować szczeliny przepływu.
Panel akustyczny – okładzina z prasowanego filcu 8 – 12 mm tłumi drgania i poprawia akustykę pokoju.
Drzwi – uszczelka magnetyczna + zamek dociskowy dla szczelności i cichego domyku.

DIY – krok po kroku

1. Materiały

2 × wentylator EC 120 mm z PWM + tłumiki przepływu.
Moduł Peltiera z radiatorem i tacą skroplin 1,5 l + pływak.
Grzałka PTC 24 V 200 W + termik 85 °C.
Kaseta filtracyjna HEPA H13 + węgiel 200 × 200 mm.
Pułapka włókien: koszyk siatkowy 80 µm + wkład 5 µm.
Czujnik T – RH – VOC, sterownik Wi-Fi lub Matter, przekaźniki SSR.
Uszczelki magnetyczne do drzwi, mata akustyczna 10 mm, płyty HDF do kanałów powietrza.
Węże kondensatu 10 mm, odpływ lub zbiornik, przewody silikonowe wysokotemp.

2. Montaż

Wydziel dolną komorę techniczną 60 × 60 × 40 cm. Uszczelnij naroża.
Wstaw moduł Peltiera tak, by zimny radiator był w torze powietrza, a ciepły miał wydzieloną komorę z bypassami dla odzysku ciepła.
Za zimnym radiatorem zamontuj pułapkę włókien i kasetę HEPA + węgiel. Uszczelnij obwody.
Na wyjściu z komory technicznej zamontuj grzałkę PTC oraz czujnik temperatury.
Umieść wentylatory przed i za sekcją filtrująco-grzejną – jeden tłoczący, drugi wyciągowy dla stabilnego przepływu.
Poprowadź kanał powietrza wzdłuż tylnej ściany, zakończ deflektorem u góry. Wykonaj perforowaną półkę nad modułem technicznym.
Podłącz tacę skroplin do odpływu lub zbiornika z pływakiem i czujnikiem poziomu.
Skonfiguruj sterownik: RH docelowe 48 %, temp. powietrza 40 °C, auto-stop gdy przyrost RH w komorze spada poniżej 0,2 % na 10 min.

Czas budowy: 4 – 6 h. Koszt: 1200 – 2100 zł w zależności od podzespołów.

Tryby pracy i automatyzacje Smart Home

Eco – PTC wyłączone, tylko Peltier i wentylacja. Niższa moc, dłuższy cykl.
Boost – PTC 200 W przez pierwsze 60 – 90 min, potem modulacja według RH.
Refresh – 30 min recyrkulacji przez filtr węglowy bez grzania, do odświeżenia marynarki.
Automatyzacje – start po zamknięciu drzwi i wykryciu wilgoci > 65 % RH, pauza po otwarciu drzwi, nocny harmonogram 22:00 – 6:00.

Case study: kawalerka 28 m²

Wsad: 2 koszule, 1 sweter, 1 para spodni – 2,1 kg po wirowaniu 800 obr.
Wynik: 3 h 40 min w trybie Boost, zużycie energii 0,86 kWh, skropliny 0,55 l.
Hałas: 33 dB(A) w odległości 1,2 m przy zamkniętych drzwiach szafy.
RH w pokoju: stabilne 45 – 48 % bez wzrostu podczas suszenia.

Plusy i minusy

Aspekt	Pro	Contra
Przestrzeń	Wykorzystuje istniejącą szafę	Wymaga szczelnych drzwi i uszczelek
Komfort	Cicho i bez wilgoci w mieszkaniu	Czas dłuższy niż w suszarce bębnowej
Ekologia	Mniej mikro włókien w powietrzu	Filtry wymagają okresowej wymiany
Energia	0,4 – 1,2 kWh na cykl	Wyższy pobór w trybie Boost
Ubrania	Niższa temp. – mniejsze zużycie tkanin	Potrzebuje separatorów dla równomiernego przepływu

Bezpieczeństwo i higiena

PTC z termikiem – stosuj zabezpieczenie termiczne 85 °C i czujnik przegrzania.
Skropliny – wylewaj po każdym cyklu lub podłącz do odpływu. Raz w tygodniu płucz tacę roztworem octu 1 – 3 %.
Filtry – siatkę czyść co 2 – 4 tygodnie, HEPA wymieniaj co 6 – 12 mies. w zależności od czasu pracy.
Przewody – używaj kabli o odpowiednim przekroju, złączek WAGO i zabezpieczenia nadprądowego.
Brak ozonu – nie stosuj generatorów ozonu w komorze. To zbędne i potencjalnie niebezpieczne dla zdrowia i uszczelek.

Porady zakupowe – co decyduje o skuteczności

Wentylatory – wybieraj modele EC z łożyskami FDB i krzywą ciśnienia > 150 Pa dla filtrów o dużym oporze.
Peltier – szukaj zestawów z dużym radiatorem i cichym wentylatorem 140 mm. Ważny jest realny przepływ powietrza przez zimny radiator.
PTC – kratka osłonowa i dystans 20 mm od elementów drewnianych. Moc 150 – 200 W wystarcza w większości przypadków.
Filtry – kaseta HEPA o niskim oporze startowym 80 – 120 Pa przy 120 m³/h. Węgiel aktywny w osobnej kasetce ułatwia wymianę.
Uszczelki – profil magnetyczny lodówkowy zapewnia szczelność i ciszę.

Najczęstsze błędy i jak ich uniknąć

Za mały przepływ – objawia się długim czasem schnięcia. Rozwiązanie: drugi wentylator lub czystsze filtry.
Brak odpływu skroplin – woda wylewa się przy pełnym zbiorniku. Rozwiązanie: pływak i auto-stop.
Mostki akustyczne – buczenie przenosi się na korpus szafy. Rozwiązanie: podkładki gumowe i mata filcowa.
Za blisko tkanin – ubrania zasłaniają nawiew. Rozwiązanie: separatory i drążek dystansujący.

Ekologia i oszczędność

Mniej wilgoci w mieszkaniu – niższe ryzyko pleśni i kosztów remontu ścian.
Ochrona tkanin – brak intensywnego bębna wydłuża życie ubrań.
Pułapka mikrowłókien – cząstki nie krążą po domu. Wkład włókninowy można utylizować w odpadach zmieszanych.
Energia – możliwość zasilania z PV w trybie dziennym i pracy nocnej przy tańszej taryfie.

Aranżacja estetyczna – jak wkomponować szafę

Fronty – fornir dębowy lub laminat w kolorze ścian. Brak kratki na froncie, wloty ukryte w cokole.
Wnętrze – wyściółka z filcu w kolorze grafitowym wygłusza i wygląda premium.
Oświetlenie – listwa LED 2700 K z czujnikiem otwarcia drzwi, zasilana z tego samego sterownika.

Mini FAQ

Czy można suszyć buty? Tak, w trybie Eco, przy otwartych wkładkach i na podstawce dystansującej.
Czy potrzebna jest kratka wywiewna? Nie, system jest zamknięty. Opcjonalny krótki wyrzut do łazienki dla trybu przewietrzania.
Czy nadaje się do wełny? Tak, niska temperatura i łagodna cyrkulacja sprzyjają delikatnym tkaninom.

Wniosek i następne kroki

Szafa susząco-odświeżająca z recyrkulacją to praktyczne rozwiązanie do małych mieszkań: cicha, oszczędna i łagodna dla ubrań. Kluczem jest właściwy przepływ, skuteczne skraplanie i filtracja włókien. Zacznij od inwentaryzacji szafy, zaplanuj kanał powietrza i dobierz podzespoły zgodnie z tabelą specyfikacji. Jeśli chcesz pójść krok dalej, zintegruj system z Smart Home, aby automatycznie startował po wykryciu wilgotnych ubrań. Powiedz stop praniu na kaloryferze i odzyskaj przestrzeń w salonie.